|
Miejsca pielgrzymek w Polsce
Lutogniew Historia Obrazu Matki Bożej Lutogniewskiej
Obraz Matki Bożej Pocieszenia namalowany został na desce i pochodzi z pierwszej
połowy XVI w. Reprezentuje dzieło sztuki w typie Matki Bożej Piekarskiej.
Dokładna data powstania i autor są nieznane. Kult Matki Bożej z Lutogniewa sięga
odległych czasów. Z akt wizytacyjnych Józefa Rokosowskiego z 1785 r. wynika, że
przy łaskami słynącym Wizerunku już w roku 1694 istniała Konfraternia Matki
Bożej Pocieszenia. Już 256 lat temu Obraz w Lutogniewie został określony przez
wizytatora ks. Wolińskiego jako łaskami słynący: "cum imagine BM Virginis
Infantulum Jesum gestantis, gratiosa, sub titulo Consolationis". Ten sam
wizytator w protokóle wizytacyjnym zaznacza, że na rzecz kościoła w Lutogniewie
przeznaczano wielkie fundacje sięgające nawet 2.000 florenów.
Po wybudowaniu nowego kościoła w XIX w. słynący łaskami Obraz umieszczono w
wielkim ołtarzu. Dowodem kultu Matki Bożej Lutogniewskiej były niezliczone wota,
których już nie dało się pomieścić w kościele, stąd za zgodą Władzy Duchownej w
latach 1835 - 1837 dokonano sprzedaży sreber (zob. dokument KA 10615 w
Archidiecezjalnym Archiwum w Poznaniu). Później następne liczne wota umieszczono
w dwóch gablotach, które zostały w dużej części zrabowane w czasie II wojny
światowej.
Do Sanktuarium w Lutogniewie od najdawniejszych czasów przybywają liczne
pielgrzymki z całego regionu ziemi krotoszyńskiej, odolanowskiej, koźmińskiej, a
także i z dalszych regionów Polski. W okresie zaborów Sanktuarium to, po
zamknięciu i kasacie Sanktuarium Świętogórskiego w Gostyniu, obok Borku,
stanowiło bastion polskości dla przybywających pielgrzymów z pogranicznych
części dawnego zaboru pruskiego. W okresie stalinowskim, kiedy formalnie
zabroniono organizować pielgrzymki, do Sanktuarium w Lutogniewie przybywały
nadal rzesze pątników, nie przerywając dawnej tradycji. Obecnie w dni odpustowe
gromadzą się tysięczne rzesze przed Obrazem Matki Bożej Pocieszenia w
Lutogniewskim Sanktuarium, a także przybywają pielgrzymki różnych grup
stanowych, zwłaszcza młodzieży.
Warto tu zaznaczyć, że z historią Sanktuarium Matki Bożej w Lutogniewie łączą
się także dwie wielkie postacie: Błogosławiony Biskup Michał Kozal, Męczennik
obozu koncentracyjnego w Dachau, który od najmłodszych lat wraz z rodzicami
pielgrzymował do Lutogniewa, a także Sługa Boży, brat zakonny Antoni Kowalczyk
ze Zgromadzenia Misjonarzy Oblatów.
Wyjątkowe znaczenie Obrazu Matki Bożej znajdującego się w parafii lutogniewskiej
spowodowało, że kustosz Sanktuarium, Ks. prob. Zygmunt Krysmalski, 2 stycznia
1998 r. skierował do Księdza Biskupa Stanisława Napierały, Ordynariusza Diecezji
Kaliskiej, oficjalną prośbę o koronację łaskami słynącego Obrazu w Lutogniewie.
Prosił także o autorytatywne wskazania formalno - prawno - liturgiczne i
organizacyjne w tej sprawie.
Natychmiastowa odpowiedź Ordynariusza Diecezji Kaliskiej, wydana 6 stycznia 1998
r., była potwierdzeniem jego woli, aby uczcić Matkę Bożą w Jej Obrazie Matki
Pocieszenia w Lutogniewie poprzez akt uroczystej koronacji. Ks. Biskup
poinformował wtenczas, że koronacja mogłaby się odbyć w czasie uroczystości
odpustowej w roku 1999. Zawarł on jednak wskazanie, aby na temat przyszłej
koronacji - w odpowiednim piśmie skierowanym do Biskupa Diecezji - wypowiedzieli
się wierni, kapłani i władze lokalne. Na pierwszym miejscu chodziło jednak o
wiernych z Lutogniewa a zwłaszcza o grupy duszpasterskie istniejące w Parafii.
Biorąc pod uwagę należyte przygotowanie się wiernych w parafii lutogniewskiej do
koronacji Obrazu Matki Bożej nie zapomniano w tym czasie o istotnych
przygotowaniach duchowych. W czasie kolędy prowadzono rozmowy z parafianami o
przyszłej koronacji, uświadamiając szczególny jej charakter dla całego życia
religijnego w parafii. Wprowadzono stałe modlitwy przed Obrazem Matki Bożej
Lutogniewskiej o Boże błogosławieństwo i potrzebne łaski w przygotowaniu do
koronacji. Temat ten pojawiał się niejednokrotnie w homiliach odpustowych i w
wielu kazaniach głoszonych zarówno w Lutogniewie jak i w okolicznych
miejscowościach.
Kolejnym etapem przygotowań do uroczystej koronacji Obrazu Matki Bożej w
Lutogniewie było utworzenie przez Biskupa Diecezjalnego Stanisława Napierały w
kwietniu 1998 roku Komitetu Koronacyjnego, któremu przewodniczył Wikariusz
Generalny, Ksiądz Biskup Teofil Wilski. Komitet ten zbierał się wielokrotnie i
omawiał poszczególne sprawy związane z właściwym przebiegiem przyszłej
koronacji.
Ważnym elementem przygotowania do Koronacji było zawiezienie Obrazu do Poznania,
do Muzeum Archidiecezjalnego, gdzie został on poddany fachowej renowacji pod
kierownictwem Ks. dyr. mgr Zygmunta Lewandowskiego. Ks. Dyrektor zaprojektował
także złote korony dla Dzieciątka Jezus i Maryi, które zostały poświęcone w
Łowiczu przez papieża Jana Pawła II.
Po renowacji Obraz umieszczono w kaplicy Sióstr Karmelitanek w Poznaniu. W tym
czasie w Lutogniewie przeprowadzano już remont i malowanie kościoła.
W Diecezji Kaliskiej powoli przygotowywało się "pospolite ruszenie", aby wierni
mogli bez przeszkód dotrzeć na Koronację Obrazu do Lutogniewa. Komitet
Koronacyjny zbierał się tym częściej, im bliższy był dzień Koronacji.
Poszczególni proboszczowie z sąsiednich parafii mieli przydzielone zadania, np.:
rozprowadzenia w Diecezji Kaliskiej różnego rodzaju materiałów informacyjnych,
budowę podium i ołtarza, opracowania szczegółowego programu liturgii
koronacyjnej. Zlecono także przygotowanie transmisji satelitarnej Radia Maryja
oraz określenie udziału chórów i orkiestr w czasie uroczystości. Zajęto się
sprawami nagłośnienia i należytego funkcjonowania służb porządkowych, opieki
pielęgniarskiej i lekarskiej.
Tuż przed koronacją obrazu Matki Bożej w Lutogniewie. Bp Ordynariusz Diecezji
Kaliskiej Stanisław Napierała oraz proboszcz parafii Lutogniew - Ks. Kan.
Zygmunt Krysmalski.
Tuż przed dniem koronacji, 6 sierpnia 1999 roku, Ordynariusz Diecezji Kaliskiej
Biskup Stanisław Napierała skierował do całej Diecezji zaproszenie na
uroczystości Koronacji Obrazu Matki Boskiej Pocieszenia w Lutogniewie. Zostało
ono odczytane we wszystkich kościołach w Uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej
Maryi Panny - 15.8.1999 r. Oto obszerne fragmenty tej odezwy: "U progu
Jubileuszu Syna Maryi, naszego Zbawiciela, Diecezja Kaliska pragnie uczcić
Maryję szczególnym aktem. Będzie nim uroczysta koronacja Wizerunku Maryi, jako
Matki Pocieszenia, ukazanej w pięknym, słynącym łaskami Obrazie, czczonym od
wieków w Lutogniewie, miejscowości położonej nieopodal Krotoszyna.
Myślę, Drodzy Diecezjanie, że zdążyliście już poznać, przynajmniej z fotografii,
Obraz Pani Lutogniewskiej. Bogate jest jego przesłanie. Maryja na Obrazie trzyma
na lewej ręce Dzieciątko Jezus, a w ręce prawej ma białą różę. Dzieciątko gestem
i wzrokiem wskazuje Maryję, a Ona patrzy wzrokiem skupionym, jakby cała
zasłuchana w to, co mówią Jej ci, którzy do Niej przychodzą. Dzieciątko oparło
na kolanach książkę i błogosławi prawą ręką. Artysta, nieznany malarz, chciał
chyba w ten sposób wyrazić także ogólna prawdę, że okres dziecięctwa i młodości
jest w życiu człowieka czasem nauki i formacji.
Trzeba tu zauważyć, że do Matki Boskiej Pocieszenia w Lutogniewie przybywają
licznie dzieci i młodzi ludzie pod koniec wakacji, zanim rozpoczną nowy rok
szkolny. Maryja na Obrazie trzymająca Dzieciątko zdaje się stać przy blacie
stołu, na którym leży kiść winogron i jeszcze inny owoc. Stół to ważny szczegół
w Nazarecie. W Nazarecie Maryja codziennie gromadziła przy stole swoja rodzinę,
aby ją karmić. Dziś prowadzi nas, Swoje duchowe dzieci do stołu
eucharystycznego, przy którym karmimy się Ciałem i Krwią Jej Boskiego Syna na
życie wieczne.
W dziejach naszej młodej Diecezji Koronacja w Lutogniewie będzie drugim tej
rangi aktem czci złożonym w hołdzie Matce Bożej. Pierwsza Koronacja Figury Maryi
Wspomożycielki Wiernych odbyła się, jak pamiętamy, prawie cztery lata temu w
Twardogórze. Na terenie Diecezji jest wiele miejsc, gdzie Matka Boża doznaje
szczególnej czci wiernych. Lutogniew jest jednym z nich. Położony na
krotoszyńskiej ziemi, od dawna przyciąga do Matki Boskiej Pocieszenia jej
mieszkańców. Przybywają co roku do Lutogniewa tłumnie, zwłaszcza na święto Jej
Imienin, obchodzone tradycyjnie w ostatnią niedzielę sierpnia. W tym roku cała
nasza Diecezja kieruje się ku Lutogniewowi, by królującej tam Matce Pocieszenia
zanieść, przynajmniej w myślach i pragnieniach, miłość i cześć, by z wiarą
zawierzyć Jej swoje smutki, potrzeby i prośby.
Zapraszam więc Was wszystkich, Drodzy Diecezjanie, do Lutogniewa w niedzielę 29
sierpnia na Uroczystość Koronacji, której będzie przewodniczył Arcybiskup
Poznański, Ksiądz Juliusz Paetz, nasz Metropolita. Niech nie będzie parafii,
która by nie posłała na Koronację swojej delegacji.
Zapraszam wszystkich czcicieli Maryi. Zapraszam Apostolat Maryjny, Pomocników
Matki Kościoła, członków Żywego Różańca. Stańcie przy Maryi Matce Pocieszenia,
Wy, którzy tak bardzo Ja kochacie i pragniecie pomnażać Jej cześć. Zapraszam
dzieci i młodzież szkolną. Proszę Katechetów i Nauczycieli, aby w porozumieniu z
Duszpasterzami zorganizowali dzieciom i młodzieży przyjazd do Lutogniewa.
Zapraszam parafialne grupy duszpasterskie, Akcję Katolicką i Rady Parafialne.
Zapraszam Odnowę w Duchu Św., Wspólnoty neokatechumenalne, Ruch Światło-Życie,
grupy charyzmatyczne. Przybądźcie zaświadczyć katolickie oblicze Waszej gorącej
i spontanicznej wiary.
Zapraszam zespoły ludowe i folklorystyczne. Przybądźcie w Waszych pięknych
strojach, aby uroczystości Koronacji dodać blasku i splendoru. Zapraszam grupy
Braci Kurkowych również w ich strojach, zapraszam chóry i orkiestry. Przyjedźcie
sławić Maryję Waszym śpiewem i muzyką. Zapraszam Was Czcigodne Siostry Zakonne,
osoby konsekrowane. Każda z Was nosi imię Maryi. Swoją obecnością w Lutogniewie
powiększycie Jej chwałę. Zapraszam Was, Bracia Kapłani, diecezjalni i zakonni do
koncelebry jak też do obecności w przysługujący Wam stroju chórowym.
Osobno i w sposób szczególny zapraszam do Lutogniewa ludzi pracy na roli, a więc
Was Drodzy Rolnicy, Sadownicy i Ogrodnicy. Wszak tegoroczne dożynki diecezjalne,
czyni dziękczynienie Bogu za żniwa, postanowiliśmy złączyć z uroczystością
Koronacji Obrazu Matki Bożej Pocieszenia w Lutogniewie. Mówiąc dokładniej,
diecezjalne dziękczynienie Bogu za tegoroczne żniwa pragniemy włączyć w akt czci
złożony Maryi w uroczystej Koronacji Jej Wizerunku."
29 sierpnia 1999 r. od wczesnych godzin rannych do Lutogniewskiego Sanktuarium
przybywały pielgrzymki. Byli to pielgrzymi z sąsiednich dekanatów, całej
Diecezji Kaliskiej, z województwa wielkopolskiego, a nawet z odległych stron
Polski.
Oficjalne uroczystości rozpoczęły się od czuwania w kościele przy Obrazie Matki
Bożej Pocieszenia o godz. 10,30. Uroczysta procesja z Obrazem na plac
koronacyjny wyruszyła z kościoła o godz. 11,30. W procesji brały udział liczne
poczty sztandarowe, niewiasty w strojach regionalnych, dzieci I Komunijne,
rolnicy z wieńcami dożynkowymi wszystkich parafii z Diecezji. Przed obrazem szły
siostry zakonne, klerycy, około 400 księży, trzy kapituły księży prałatów i
kanoników, 13 biskupów i 2 arcybiskupów. Procesja doszła do ołtarza
przyozdobionego pięknymi kwiatami i snopami zboża. Obraz umieszczono w
drewnianej kapliczce pokrytej gontem.
Liturgii mszalnej przewodniczył Metropolita Poznański Ks. Arcybiskup Juliusz
Paetz, koncelebrowali wszyscy biskupi i kapłani. Kazanie wygłosił Ordynariusz
Diecezji Kaliskiej Ksiądz Biskup Stanisław Napierała. Powiedział on między
innymi, że na progu Jubileuszu Zbawiciela Świata czcimy Jego Matkę przez
uroczysty akt Koronacji. Zawiera on w sobie przede wszystkim uwielbienie Boga w
Trójcy Św., bo Maryja jest arcydziełem Boga Stwórcy, Ducha Św. i Matką Syna
Bożego. Koronacja zawiera w sobie także dziękczynienie całej Diecezji, która tak
bardzo czuje się zjednoczona z Maryją i Jej dziewiczym Małżonkiem Józefem.
Po homilii nastąpił oczekiwany moment ukoronowania Matki Bożej. W akcie
koronacyjnym bezpośredni udział brali: Ks. Abp Juliusz Paetz, Ks. Abp Marian
Przykucki i Ks. Bp Stanisław Napierała. Nałożono złote korony Jezusowi i Jego
Matce. Po tym akcie Ks. Kan. Zygmunt Krysmalski, Kustosz Sanktuarium, złożył
ślubowanie, iż będzie strzegł wielkiego skarbu, jakim jest łaskami słynący Obraz
Matki Bożej Pocieszenia oraz będzie się troszczył o rozwój kultu Maryi w tym
wyjątkowym miejscu.
Zjednoczone chóry zaśpiewały pieśń dziękczynienia za koronację. Z kolei po
Komunii św. Ks. Biskup Stanisław Napierała odmówił akt zawierzenia Diecezji
Matce Bożej Pocieszenia i podziękował wszystkim, którzy przyczynili się do
uświetnienia tej podniosłej uroczystości, szczególnie członkom Komitetu
Organizacyjnego, z Ks. Bp Teofilem Wilskim, Wikariuszem Generalnym Diecezji
Kaliskiej na czele, Radiu Maryja, Policji i służbom porządkowym. Po uroczystym
błogosławieństwie ukoronowany Obraz Matki Bożej Pocieszenia procesyjnie, na
ramionach strażaków wrócił do kościoła parafialnego.
Ks. Zygmunt Krysmalski
Źródło:
diecezja.kalisz.pl • inne miejsca
pielgrzymek w Polsce
• zobacz również miejsca pielgrzymek na świecie
• główna strona miejsc pielgrzymek |
